Dansen op iemands graf

Afgelopen weken zijn we twee keer naar een zogenaamde 'cry die' gegaan. Dit zijn herdenkingsfeesten na een bepaalde periode, meestal een aantal jaren, om de overledene(n) te herdenken. Een cry die wordt niet zomaar voor iedereen gegeven; alleen degenen die veel voor een familie hebben betekend, komt die eer toe. Vrijwel altijd is het graf van de familieleden op het terrein van de familie. Deze feesten worden vooral in het Noordwesten gehouden in het droge seizoen na het oogsten. De wegen zijn dan beter begaanbaar en de mensen kunnen makkelijk naar het dorp reizen om het feest bij te wonen.
De eerste cry die was in Ndop, waar we waren uitgenodigd door een collega. Ze was al 2 dagen bezig met alle voorbereidingen om iedereen te eten te geven. Na een kerkdienst werd er namelijk uitgebreid gegeten. Het hele dorp komt, en veel mensen, vrienden en familie van buiten af. Al die mensen krijgen natuurlijk te eten. Daar blijkt ook wel dat het geven van een cry die niet aan de armsten in besteed; het geven van zo'n feest is een kostbare aangelegenheid. Na het eten begon het traditionele deel. Dansen, zingen, muziek en ju ju. De dansen waren spectaculair! Er waren verschillende groepen die verschillende dingen uitbeelden in de dans en in de kleding. Er waren dierenmaskers, en kleding die bij het dier paste. Krijgers kleding en dansers die goed en kwaad uitbeelden. En zo kwam het dat ze op het graf gingen dansen. Het is voor ons heel apart dat de rituele dansen samen gaan met het christelijk geloof, de dansen waren vol van bijgeloof. Het muziek maken met al de traditionele instrumenten was erg mooi. Wat een ervaring! De verschillende drums waren erg mooi. Houten met dierenvel, half open boomstam, latten waar een deel uitgekerfd is voor een andere klank, die overdwars op boomstammen liggen. Buizen en koeiehoorns om muziek uit te blazen, kalebassen met kralen er omheen, en grote bellen om op te slaan. Constant werden er geweerschoten gelost, wat af en toe erg schrikken was.
De tweede cry die was in Oshie, waar Hanno meteen nog wat werk in het RIC kantoor kon doen. Hoewel er verschillen zitten in de lokale tradities en dansen, was het programma vergelijkbaar: kerkdienst, zingen, muziek, dansen, ju ju, veel eten en nog meer drinken. Het gaf ons een mooie indruk van de tradities hier.